Terör örgütü PKK’nın ilk silahlı eyleminin üzerinden 42 yıl geçtikten sonra, Türkiye’de ‘Terörsüz Türkiye’ kapsamında önemli adımlar atıldı. Bu süreçte, terörün sona erdirilmesi için çerçeveli yasa TBMM Genel Kurulu’nda görüşüldü. PKK’nın ilk silahlı eylemini gerçekleştirdiği 15 Ağustos’un yıl dönümüne birkaç gün kala, terör örgütünün silah bırakması için önemli bir adım atıldı.
Türkiye’de terör örgütünün varlığının sona erdirilmesi için başlatılan ‘Terörsüz Türkiye’ sürecinde kritik noktalar yaşandı. TBMM Genel Kurulu’nda PKK’nın silah bırakmasına yönelik çerçeve yasa görüşmeleri gerçekleştirildi. Türkiye’nin yaklaşık yarım asırlık tarihindeki terör sorunun aşılması için çalışmalar yürütülürken, bu süreçte yaşanan önemli olaylar şunlar oldu:
– 27 Kasım 1978: Diyarbakır’ın Lice ilçesine bağlı Fis köyünde yapılan toplantı ile Abdullah Öcalan liderliğinde PKK’nın kuruluşu ilan edildi.
– 15 Ağustos 1984: Örgüt, Siirt’in Eruh ve Hakkari’nin Şemdinli ilçelerinde karakollara eş zamanlı baskınlar düzenleyerek silahlı eylemlerini resmen başlattı.
– 1987 – 1990’lı yıllar: Bölgede Olağanüstü Hal (OHAL) ve Geçici Köy Koruculuğu sistemi yürürlüğe girdi.
– 1992 – 1997 arasında: Irak’ın kuzeyindeki örgüt kamplarına yönelik Çelik Operasyonu (1995) ve Çekiç Operasyonu (1997) gibi büyük ölçekli kara ve hava harekatları düzenlendi.
Terörsüz Türkiye süreci, 26 Eylül 2024’te Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın BM Genel Kurulu dönüşü uçakta yaptığı açıklamayla başladı. ‘İç cepheyi tahkim’ vurgusu yapıldı. Güçlü anayasa ve milli birlik mesajları verildi. Sürecin ilk siyasi işareti olarak değerlendirildi.
1 Ekim 2024’te TBMM’nin yeni yasama yılı açılışında MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, DEM Parti milletvekilleriyle tokalaştı. ‘Yeni bir döneme giriyoruz’ açıklaması yaptı. 9 Ekim 2024’te Cumhurbaşkanı Erdoğan, AK Parti Grup Toplantısı’nda Cumhur İttifakı’nın uzattığı elin değerinin anlaşılmasını beklediklerini söyledi.
22 Ekim 2024’te Bahçeli, Öcalan’ın PKK’nın feshedildiğini açıklaması halinde ‘umut hakkı’ dahil bazı düzenlemelerin konuşulabileceğini belirterek tarihi çağrısını yaptı. 24 Ekim 2024’te DEM Parti Şanlıurfa Milletvekili Ömer Öcalan, yaklaşık 43 ay sonra İmralı’da Abdullah Öcalan ile görüştü.
26 Kasım 2024’te DEM Parti, İmralı’da siyasi heyet görüşmesi için Adalet Bakanlığı’na başvurdu. 28 Aralık 2024’te Pervin Buldan ve Sırrı Süreyya Önder’den oluşan DEM Parti İmralı Heyeti, Abdullah Öcalan ile ilk resmi görüşmesini gerçekleştirdi.
Ocak 2025’de İmralı Heyeti, TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ve siyasi parti liderleriyle görüşmelere başladı. 22 Ocak 2025’de İkinci İmralı görüşmesi yapıldı. 27 Şubat 2025’de Üçüncü İmralı görüşmesinin ardından Öcalan’ın ‘Barış ve Demokratik Toplum Çağrısı’ kamuoyuna açıklandı. PKK’ya silah bırakma ve örgütü feshetme çağrısı yapıldı.
28 Şubat 2025’de Cumhurbaşkanı Erdoğan, ‘Dün itibarıyla yeni bir safhaya geçilmiştir’ açıklamasını yaptı. 1 Mart 2025’de PKK ateşkes ilan etti. 10 Nisan 2025’de Cumhurbaşkanı Erdoğan, DEM Parti İmralı Heyeti’ni Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde kabul etti. 12 Mayıs 2025’de PKK, fesih kararını kamuoyuna duyurdu.
18 Mayıs 2025’de Bahçeli, sürecin Meclis çatısı altında yürütülmesi için komisyon kurulmasını önerdi. 24 Haziran 2025’de TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, komisyon çalışmaları için Meclis’te grubu bulunan partilerin temsilcileriyle ilk toplantısını gerçekleştirdi.
27 Temmuz 2025’de Numan Kurtulmuş, 51 üyeli Meclis komisyonunun kurulacağını açıkladı. 5 Ağustos 2025’de Komisyon ilk toplantısını yaptı. Adı ‘Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’ olarak belirlendi.
Ağustos 2025-Şubat 2026’da komisyon, siyasi partiler, akademisyenler, hukukçular ve sivil toplum temsilcilerinin katılımıyla 21 toplantı gerçekleştirdi. 18 Şubat 2026’da komisyonun ortak raporu 47 kabul, 2 ret ve 1 çekimser oyla kabul edildi.
Temmuz 2026’da AK Parti, MHP ve DEM Parti temsilcileri ‘Terörsüz Türkiye’ çerçeve yasa teklifi için çalışmalar yürüttü. 5 Ağustos 2026’da Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ‘iç cepheyi tahkim’ mesajından yaklaşık 22 ay sonra, ‘Terörsüz Türkiye Kanun Teklifi’ TBMM Başkanlığı’na sunuldu.
Böylece siyasi diyalog süreci, yasama aşamasına taşındı. 7 Ağustos 2026’da Çerçeve yasa Adalet Komisyonu’nda kabul edildi.
