Dünya petrolünün üçte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı, son gelişmelerle birlikte patlamanın eşiğine geldi. Resmi gerekçe, ABD-İran mutabakatının 5. maddesi olarak gösteriliyor. Ancak gerçek sebep, taraflar arasındaki yorumlar çatışması olarak görülüyor.
İran, 30 gün içinde mayınları temizlemek ve Umman ile koordinasyon sağlamak için ‘en iyi çabayı göstereceğine’ söz verdi. Washington ve Körfez ülkeleri bunu seyrüsefer özgürlüğünün garantisi olarak yorumluyor. İran ise bunu, boğazı yönetme konusunda münhasır hakların kendine devredilmesi olarak görüyor.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ‘Boğaz bizimdir, dış müdahale provokasyondur’ dedi. ABD ise buna karşılık gösterişli bir şekilde gemileri boğazın etrafından, Umman kıyılarından geçirerek gösteri yapıyor. ‘Tarafsız sularda İran bariyerlerini tanımıyoruz’ tutumu izliyor.
Ardından işler daha da zorlaşıyor. İran Devrim Muhafızları sadece kuzey rotasını ‘onaylanmış’ ilan ederek, tankerleri güç yoluyla geri çeviriyor. Sonuç: Ever Lovely ve Kiku tankerlerine iki saldırı düzenlendi, ardından İran kıyı hedeflerine Amerikan misilleme saldırıları yapıldı. Trafik üç günde 70’ten 40 gemiye düştü. Sigorta primleri ve küresel tedarik zincirleri olumsuz etkilendi.